Inflacja, stopy procentowe, lokaty – a co z kredytami hipotecznymi? Do różnych analiz postanowiłem włączyć także ten element finansów rodziny. Pozwoli to na dodatkowe analizy, porównania i wnioski (Zarówno z przeszłości jak i z danych bieżących).
Dane historyczne o kredytach mieszkaniowych dla ludności są dostępne na stronach NBP. Poniżej moja analiza danych źródłowych oraz wskazanie których danych używam do dalszych porównań.
Uwaga: To jest artykuł dla czytelników zainteresowanych szczegółami publikowanych przeze mnie danych. Jeżeli chcesz po prostu sprawdzić historyczne oprocentowanie kredytów hipotecznych nie wnikając w szczegóły jak te dane zostały obliczone – po prostu przejdź na stronę z historycznym oprocentowaniem kredytów mieszkaniowych.
Jakie założenia przyjąłem dla danych o kredytach w poszczególnych latach kalendarzowych?
Dla celów poważnych opracowań naukowych konieczna byłaby dokładna analiza danych NBP. Taką analizą nie będę się zajmował – zostawiając ten temat dla badaczy i ekonomistów zajmujących się tą tematyką.
To co może być interesujące dla czytelników to dane o poziomie oprocentowania kredytów hipotecznych w poszczególnych latach.
Mój pierwszy kredyt hipoteczny był w pierwszych latach oprocentowany … na ponad 20% rocznie.
Ale rozumiejąc już wtedy wpływ inflacji na długoterminowe zobowiązania kredytowe nie miałem z tym żadnego problemu.
Po co publikować dane o oprocentowaniu kredytów z przeszłości?:
- aby porównać poziom oprocentowania kredytów do stóp procentowych
- aby porównać kredyty hipoteczne do inflacji
- i móc wyciągać wnioski oparte nie o przykładowe dane – tylko o rzeczywiste dane historyczne
Założenia jakie przyjąłem:
Do analizy biorę wyłącznie oprocentowanie kredytów mieszkaniowych dla ludności (nie dla firm).
Interesują mnie poziomy oprocentowania kredytów w poszczególnych latach kalendarzowych. Dlatego nie analizuję danych z poszczególnych miesięcy.
Tym samym do obliczeń biorę pod uwagę dane za poszczególne lata kalendarzowe.
Z zestawienia NBP pobieram dane według ścieżki: Kredyty i inne należności w PLN -> Gospodarstwa domowe i instytucje niekomercyjne działające na rzecz gospodarstw domowych -> Kredyty na nieruchomości mieszkaniowe -> powyżej 5 lat.
Musimy pamiętać, że dane o oprocentowaniu są uśrednione. Przy czym w przypadku kredytów nie stosuję (tak jak przy lokatach) dodatkowych przeliczeń i próby uaktualnienia danych. Średnie dane z rynku uważam za odpowiednie.
W przypadku kredytów do analizy biorę dane o bieżącym średnim oprocentowaniu (dla istniejących umów).
To czego poszukuję dla moich obliczeń to dane dla pełnych lat kalendarzowych. Oprocentowanie kredytów może zmieniać się w ciągu roku. Który miesiąc brać pod uwagę? Styczeń? Grudzień? Połowa roku (czerwiec)? Średnia arytmetyczna z poszczególnych miesięcy? Każdy wybór da się uzasadnić.
Dla moich obliczeń wybieram średnią arytmetyczną z poszczególnych miesięcy w danym roku kalendarzowym (od stycznia do grudnia).
Dlaczego?
- Oprocentowanie kredytów jest zmienne i może zmieniać się w ciągu roku
- Wybór jednego miesiąca jako reprezentanta całego roku może w niektórych latach (przy np. dużych zmianach stóp procentowych) znacząco zmienić wynik średnioroczny
- Odsetki od kredytów płacimy co miesiąc – a nie raz na koniec roku
- W praktyce oprocentowanie roczne kredytu powinno być jak najbardziej zbliżone do sumy odsetek zapłaconych w ciągu roku, a ta jest sumą odsetek miesięcznych przy możliwych zmianach oprocentowania w ciągu roku.
Gdzie znaleźć historyczne oprocentowanie kredytów mieszkaniowych?
Źródłem danych jest tutaj Narodowy Bank Polski.
Dane o kredytach za lata 2002-2006
NBP udostępnia szczegółowe miesięczne dane o depozytach i kredytach w jednym, prostym arkuszu Excel. Dane podzielone są na dwa okresy -od 1996 do 2002 oraz od 2002 do 2006. Niestety w latach do 2002 nie ma danych o kredytach mieszkaniowych. Te pojawiają się dopiero od 2002 roku.
Do analizy używam danych o kredytach udzielonych na okres ponad 5 lat.
Uproszczone zestawienie za okres od grudnia 1996 do grudnia 2006 roku
Plik dostępny jest na tej stronie w portalu NBP.
Plik nie jest na bieżąco aktualizowany – stąd udostępniam go także na portalu
Bezpośrednio plik pobierzesz z portalu inflacja.pl na tej stronie.
Dane o kredytach mieszkaniowych od roku 2005
Do analizy rocznego poziomu oprocentowania lokat bankowych biorę pod uwagę Tabelę 1, czyli „średnie oprocentowanie umów złotowych„. A w nim dane „Kredyty na nieruchomości mieszkaniowe”.
NBP co miesiąc aktualizuje bieżące dane (dostępne za okres od 2005 roku)
Plik dostępny jest na tej stronie w portalu NBP.
